 Βασικός συνεργάτης και προσωπικός φίλος του Τζων Κασσαβέτη, πρωταγωνιστής στο πολυαναμενόμενο project, «Paris Je T' Aime», και ένας από τους ελάχιστους εν ζωή 'κλασικούς' ηθοποιούς του σινεμά, ο Ben Gazzara βρέθηκε στην Αθήνα παρά το σοβαρό πρόβλημα υγείας και το προχωρημένο της ηλικίας του και παρέδωσε στο κοινό του Φεστιβάλ ένα (συγκρατημένα) συγκινητικό masterclass. Τα νεανικά του χρόνια στη Νέα Υόρκη, "όπου το να θες να γίνεις ηθοποιός, σήμαινε πως ήσουν αδερφή!", οι μεγάλοι σταθμοί της καριέρας του και οι συμβουλές του για τους σύγχρονους δημιουργούς ήταν οι σταθμοί ενός ανεκτίμητου απολογισμού, εδώ, στην καρδιά της Αθήνας.
"Υπάρχει μία θεμελιώδης παρανόηση. Όλοι πιστεύουν ότι στις ταινίες του Κασσαβέτη αυτοσχεδιάζαμε. Δεν είναι καθόλου έτσι! Πριν από κάθε γύρισμα προηγούνταν άπειρες πρόβες για μήνες και μήνες. Ο Κασσαβέτης έγραφε ξανά και ξανά το σενάριο, έκανε αλλαγές, προσέθετε νέο υλικό τελευταία στιγμή...Στο τέλος είχαμε φτάσει τόσο κοντά στους χαρακτήρες μας, είχαμε αποκτήσει τέτοια άνεση, ώστε έμοιαζε πως αυτοσχεδιάζαμε. Πράγματι ήμασταν χαλαροί, αλλά αυτό ήταν προϊόν μακράς προεργασίας". Τα λόγια του Gazzara για τον σκηνοθέτη που καθόρισε το σινεμά μίας ολόκληρης εποχής με την ηθική του εντός και εκτός πλάνου δεν παύουν να ξεχειλίζουν θαυμασμό και νοσταλγία: "Ήθελε κάθε ηθοποιός να είναι τόσο καλός, όσο μπορούσε- όχι καλύτερος, αλλά ακριβώς τόσο καλός όσο ήταν". Όσο για το σκηνοθετικό στυλ του Κασσαβέτη, ο Gazzara θυμάται: "Δεν είχες την αίσθηση πως σε κατευθύνει, σε καθοδηγεί. Δεν έδινε ποτέ ευθείες λύσεις, μάλλον προτιμούσε να μιλάει με παραβολές".
Πώς ήταν όμως η συνεργασία του με τον David Mamet, γνωστό για την αυστηρότητά του απέναντι στους ηθοποιούς; "Ο Mamet είναι της λογικής πως το λιγότερο είναι περισσότερο. Περιμένει από τους πρωταγωνιστές να προσπαθούν ελάχιστα και έχει μία πολύ συγκεκριμένη εικόνα στο νου του. Εμένα με άφησε στην ησυχία μου"! Και, βέβαια, ο Gazzara δεν θα μπορούσε να μην ερωτηθεί για τη συνεργασία του με τον τρομερό Δανό, Lars von Trier, στο «Dogville»: "Ο Trier είχε στήσει μία ολόκληρη κατασκευή με σωλήνες γύρω από τη σκηνή. Έτσι, μπορούσε ανά πάσα στιγμή να βρεθεί σε οποιοδήποτε σημείο του σετ, χωρίς να διακόπτει τα γυρίσματα. Η αλήθεια είναι, πως δεν κάναμε ποτέ πρόβα. Ο τρόπος με τον οποίο κρατούσε ό,τι χρειαζόταν από τη συνεχόμενη ερμηνεία μας, ήταν σαν να έκανε εκείνος πρόβα στη θέση μας! Πρόκειται για σπουδαίο ταλέντο".
Παντελής Φραντζής - 25.09.06
|
