The Secret Agent

Το 1977, κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας στη Βραζιλία, ο Marcelo (Wagner Moura), ένας δάσκαλος, δραπετεύει από το ταραχώδες παρελθόν του, και εγκαθίσταται ως φυγάς στην πόλη Ρεσίφε, όπου ελπίζει να χτίσει μια νέα ζωή και να επανενωθεί με τον γιο του. Σύντομα συνειδητοποιεί ότι η πόλη απέχει πολύ από το να γίνει το καταφύγιο που αναζητά, καθώς οι κυβερνητικές δυνάμεις τον κυνηγούν και η ζωή του απειλείται όλο και περισσότερο.

Μετά από μια επιτυχημένη πορεία ως κριτικός κινηματογράφου, ο Kleber Mendonca Filho κατάφερε, με τις τρεις πρώτες του σκηνοθετικές απόπειρες («Neighboring Sounds», «Aquarius», «Bacurau»), να αναδειχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους εκπροσώπους του σύγχρονου βραζιλιάνικου κινηματογράφου, διαδεχόμενος τη γενιά των Walter Salles και Fernando Meirelles. Τώρα, με την τέταρτη προσπάθειά του στη μυθοπλασία με το «The Secret Agent», ο σκηνοθέτης αγγίζει την κορυφή του έργου του, παραδίδοντας μάλλον την πιο ολοκληρωμένη ταινία του, ένα φιλμ με θέμα την Ιστορία, τη μνήμη, τη σημασία διατήρησης της τελευταίας, αλλά και το ρόλο του κινηματογράφου σε αυτό, όπως υπαινίσσονται οι διαρκείς, διακριτικές κινηματογραφικές αναφορές του έργου.

Η πλοκή στην ταινία χρησιμεύει απλά ως αφορμή προκειμένου ο σκηνοθέτης να φιλοτεχνήσει το πορτρέτο μιας ταραχώδους πολιτικοκοινωνικά εποχής, μιας πόλης που λειτούργησε ως τόπος συνάντησης των αντιμαχόμενων πλευρών, μιας κοινότητας ανθρώπων που έτυχε να βρεθούν εκεί τη δεδομένη χρονική στιγμή. Κατά μία έννοια, στο «The Secret Agent» πρωταγωνιστούν ο χώρος και ο χρόνος, όπως ακριβώς στο «Roma» (2018) του Alfonso Cuaron ή στο «Once Upon a Time in Hollywood» (2019) του Quentin Tarantino. Ο Filho εντάσσει στην αφήγησή του και πινελιές μαγικού ρεαλισμού ή σουρεαλισμού, οι οποίες τονικά δεν εναρμονίζονται με το υπόλοιπο φιλμ και αποτελούν τη μόνη σημαντική αδυναμία του.

Εκεί, όμως, που πραγματικά διαπρέπει ο δημιουργός είναι στο οπτικό κομμάτι. Επιβάλλεται να παρακολουθήσει κανείς την ταινία στη μεγάλη οθόνη του κινηματογράφου για να αντιληφθεί πλήρως το σκηνοθετικό επίτευγμα που αποτελεί το «The Secret Agent». Πρόκειται για μια ταινία που υπενθυμίζει ότι το μεγάλο, φιλόδοξο σινεμά δεν είναι ανάγκη να περιορίζεται στο Χόλιγουντ και στα μεγάλα (και υπέροχα ενίοτε) μπλοκμπάστερ του, αλλά μπορεί να προέρχεται και από μια μέσου προϋπολογισμού (για τα αμερικανικά δεδομένα) ταινία. Μέσα στα θεσπέσια πλάνα του Mendonca Filho, χωρούν η εκπληκτική ανάπλαση της εποχής, οι κινηματογραφικές αναφορές, καθώς και ολόκληρος ο παλμός μιας χρονικής περιόδου που σημάδεψε τη σύγχρονη ιστορία της Βραζιλίας.

Στο τεχνικό της σκέλος, η ταινία είναι άψογη. Η υπέροχη διεύθυνση φωτογραφίας, οι υποδειγματικές ερμηνείες (υποψήφιος για Όσκαρ ο Wagner Moura, υπερβολή για εμάς αλλά δεν παύει να είναι θαυμάσιος), η εντυπωσιακή παραγωγή δεν είναι παρά το κερασάκι στην τούρτα μιας σημαντικής ταινίας, η οποία διεκδικεί με αξιώσεις το Oscar Καλύτερης Διεθνούς Ταινίας και δεν αποκλείεται να γίνει η δεύτερη συνεχόμενη βραζιλιάνικη ταινία που αποσπά τη συγκεκριμένη διάκριση, μετά το περυσινό «I'm Still Here» του Salles. Κάτι που, αν γίνει, θα σημάνει μια πλήρη άνθιση του βραζιλιάνικου κινηματογράφου, την οποία διακρίνουμε ήδη αλλά αξίζει να επισημάνουν και τα θεσμικά βραβεία.

Πρεμιέρα στην Ελλάδα: 12-02-2026  |  Διανομή: Σπέντζος