Rosemary's Baby

Με υπαρκτό τον κίνδυνο να καταφύγω σε κοινούς τόπους, είμαι υποχρεωμένος να αναφέρω, πως η ταινία "Rosemary's Baby", σκηνοθετημένη το 1965 από τον Roman Polanski, θεωρείται η τρομακτικότερη ιστορία, που έχει φωτίσει ποτέ τη μεγάλη οθόνη. Ωστόσο, συγκαταλέγοντας την στο κινηματογραφικό είδος των ταινιών τρόμου, ίσως συμβάλλω σε ένα τεράστιο σφάλμα και σε μία μεγάλη «αδικία». Γιατί πολύ απλά, το «Μωρό της Ρόσμαρι», στην πραγματικότητα δεν αποτελεί μία ταινία τρόμου..

Έχοντας διάθεση έκδηλα λογοτεχνική, προστρέχω στην ερμηνεία της λέξης «τρόμος». Ως «τρόμος», λοιπόν, ορίζεται ο «έσχατος, έλλογος φόβος κάποιας αποδεκτής μορφής της πραγματικότητας». Πέρα από τον τρόμο, εκτείνεται το βασίλειο της «φρίκης», του «άλογου φόβου», δηλαδή, «για κάτι ολότελα αφύσικο», ή αλλιώς υπερφυσικό. Τέλος, σε μέρη ακόμη πιο μακρινά βρίσκεται ο χώρος της «ρεαλιστικής φρίκης». Με άλλα λόγια, του φόβου για το υπερφυσικό, όταν αυτό όμως παρουσιάζεται σε όρους κανονικούς, καθημερινούς και οικείους. Στη χώρα του -κινηματογραφικού, εν προκειμένω-τρόμου, λοιπόν, εκεί που παρελαύνουν μασκοφόροι serial killers και τέρατα γεννημένα από πλαστικό ή, τελευταία, σιλικόνη, δεν θα συναντήσει κανείς τη Ρόσμαρι. Γιατί εκείνη θα σέρνει μόνη το μαύρο παιδικό καροτσάκι σε αυτή, την πιο μακρινή και σκοτεινή πλευρά του κινηματογραφικού χάρτη.

Για πρώτη φορά ο Polanski επιχειρεί να μεταφέρει στη μεγάλη οθόνη μια ιδέα όχι δική του, την ιστορία, που η Ira Levin αφηγείται στο βιβλίο της: ένα νέο ζευγάρι αμερικανών, που ζουν στο Μανχάταν, η Rosemary Woodhouse (Mai Farrow) και ο άσημος ηθοποιός σύζυγός της Guy (John Cassevetes), βρίσκονται σε αναζήτηση νέου διαμερίσματος. Ο μεσίτης και φίλος τους Hutch (Maurice Evans) βρίσκει αυτό ακριβώς που ψάχνουν: ένα αρκετά ατμοσφαιρικό διαμέρισμα σε μία βίλα, που όμως εκτός από τους αιώνες ύπαρξής της κουβαλά και τις σκοτεινές αφηγήσεις για τους προηγούμενους ενοίκους της. Αυτό δεν μοιάζει να επηρεάζει την απόφαση του ζευγαριού. Η προσαρμογή είναι γρήγορη και η ζωή τους φαίνεται να μπαίνει σε μία νέα τροχιά, γεμάτη προοπτικές ευτυχίας. Μέχρι που οι ηλικιωμένοι γείτονες Minnie και Roman Castevet (Ruth Gordon - η οποία βραβεύτηκε με Oscar για την ερμηνεία της αυτή - και Sidney Blackmer) εμφανίζονται. Μυστηριώδεις θάνατοι έρχονται στην επιφάνεια, εφιάλτες ξυπνούν και αναμειγνύονται ιλιγγιωδώς με την πραγματικότητα, σκιές καλύπτουν κάθε στιγμή της τυπικής, αστικής καθημερινότητας και τίποτα δεν μπορεί να είναι πια το ίδιο. Η Ρόσμαρυ πρόκειται σε λίγους μήνες να φέρει στον κόσμο το παιδί της, το οποίο συνέλαβε σε αυτό ακριβώς το καταραμένο σπίτι. Τα όνειρά και οι παραισθήσεις της αποτελούν άραγε αρκετές ενδείξεις για να πιστέψει πως στΑαλήθεια το Κακό βρίσκεται πια παντού, στα πλέον οικεία πρόσωπα, ακόμα και μέσα στην ίδια; Θα καταφέρει να σταθεί στο φως, ή η ζωή που σταδιακά γλιστρά από μέσα της, αφήνοντάς την άχρωμη και αδύναμη, θα την παραδώσει στο ατέλειωτο έρεβος;

Με αριστουργηματικό τρόπο ο Polanski σκηνοθετεί τον εφιάλτη αυτό, επιτρέποντάς μας να δούμε μονάχα θολές αντανακλάσεις και όχι τα ίδια τα γεγονότα. Η πραγματικότητα και η ανθρώπινη παράνοια αναμειγνύονται με τρόπο ασφυκτικό για το θεατή και αναδιατάσσονται με απόλυτη ευκρίνεια, μονάχα στο φινάλε της ταινίας, όπου το μήνυμα γίνεται πλέον σαφές: ο τρόμος παραμονεύει πολύ πιό κοντά απΑό,τι υποπτευόμαστε. Και σχεδόν πάντα κρύβει καλά τα ίχνη του.